„Wiedz, że to przez tradycję wyróżniony jest majestat człowieka od zwierząt polnych, a ten, co od sumienia historii się oderwał, dziczeje na wyspie oddalonej i powoli w zwierzę zamienia się."
Cyprian Kamil Norwid - Garstka piasku

Trzy myśli przewodnie przyświecały nam przy organizowaniu tego konkursu i trzy są też powody, dla których powinien on zakończyć się sukcesem. Jeden powód jest społeczną potrzebą, drugi patriotycznym obowiązkiem a trzeci inwestycją w przyszłość.

Powód pierwszy – społeczna potrzeba
Współczesna wieś polska, spichlerz naszego dziedzictwa kulturowego i ostoja narodowej tradycji, przeżywa wyjątkowe w swych dziejach przeobrażenia, które zmieniają jej tożsamość. Jest to proces tyleż konieczny, co nieunikniony. Olbrzymi postęp cywilizacyjny, jaki się obecnie w świecie dokonuje, wymuszając te przemiany, daje jednocześnie naszym wsiom szansę wykorzystania własnych atutów.
Na 95 773 miejscowości wiejskich w Polsce mniej niż 1% posiada własną stronę internetową. W wyliczeniu tym nie uwzględniamy stron urzędów gminnych, bo przecież nie są one stronami wsi. Niechaj ta zaskakująca statystyka uświadomi nam skalę opóźnienia informacyjnego polskich wsi i zdopinguje do jego usunięcia.
Jako organizatorzy konkursu dajemy wszystkim wsiom możliwość szybkiego i kompleksowego nadrobienia tej zaległości. Poprzez portal umożliwiamy każdej polskiej wsi stworzenie na naszym serwisie encyklopedycznym darmowej, w pełni rozbudowanej, własnej strony internetowej i włączenia jej pod wspólnym adresem www.wsiepolskie.pl w jeden organizm internetowy. Wsie polskie zyskają niespotykane dotąd możliwości działania, promocji, współpracy, wymiany informacji i doświadczeń a Interaktywna Encyklopedia Wsi i Regionów stanie się bezcennym źródłem wiedzy, dostarczając ponadto materiału do badań i analiz naukowych.

Powód drugi – patriotyczny obowiązek
W 1880 roku ukazał się pierwszy tom monumentalnego „Słownika geograficznego Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich”. Dzieło to redagowane w niemałym trudzie i z ogromną starannością przez Filipa Sulimierskiego, Bronisława Chlebowskiego i Władysława Walewskiego, tworzone  przy współudziale rzeszy bezimiennych autorów, pozostaje wzorem rzetelności i nieocenionym źródłem wiedzy. Słownik opisuje prawie wszystkie miejscowości i inne toponimy z terenów, które obejmowała pierwsza Rzeczpospolita. Redaktorzy wykorzystywali dane urzędowe, a także  materiały nadsyłane przez mieszkańców opisywanych regionów. Ogrom informacji zebranych przez wydawców słownika  jest skarbnicą wiedzy historycznej i geograficznej dla pokoleń badaczy polskich dziejów i stanowi wyjątkowo cenny w skali światowej przykład pracy encyklopedycznej.
W 2010 roku mija 130 lat od rozpoczęcia edycji tego wspaniałego dzieła. Pragnąc uczcić tę rocznicę, uznaliśmy, że najchwalebniejszą formą oddania hołdu twórcom „Słownika geograficznego Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich” będzie kontynuacja ich dzieła. Niechaj i nam, w wolnej Polsce, w dobie niezwykłych udogodnień medialnych i technicznych, nie zabraknie zapału i odpowiedzialności za polskie wsie, za ojczyznę.

Powód trzeci –  inwestycja w przyszłość
Mamy świadomość, że realizacja tak wielkiego i perspektywicznego przedsięwzięcia jakim jest Interaktywna Encyklopedia Wsi i Regionów bez udziału środowiska wiejskiego jest działaniem tyleż niewykonalnym co niewłaściwym. Postanowiliśmy więc poprzez konkurs włączyć w to dzieło młodzież gimnazjów wiejskich, na której wkrótce spocznie odpowiedzialność za przyszłość polskich wsi. Uważamy, że środowisko szkolne z uwagi na swą edukacyjną misję, posiadane zaplecze i doświadczenie, jest najbardziej predestynowane  do współtworzenia tego projektu. Jesteśmy też głęboko przekonani, że zaangażowanie młodzieży w konkurs „Mała Ojczyzna”, to wartościowa inwestycja w przyszłość, która po latach zaowocuje w różnych obszarach życia społecznego, kulturalnego i gospodarczego regionu.
Wiedza o historii, tradycji i współczesności regionu ma dla jego mieszkańców olbrzymią wartość w wymiarze społecznym i gospodarczym. Szkoła ze swej istoty jest najwłaściwszym miejscem do gromadzenia i przekazywania tej wiedzy, do wyposażania w nią młodzieży, przyszłych kreatorów życia społecznego regionu.
Ponieważ tematyka ta w całości nie mieści się w żadnym z nauczanych w szkołach przedmiotów, uznaliśmy że najskutecznieszym sposobem zebrania tych informacji i zapoznania z nimi młodzieży będzie metoda projektu interdyscyplinarnego realizowanego w formie konkursu.